Bir kadın gözüyle erkek giyimi

Hatice Gökçe, Moda Tasarım Firması’nın  kurucusu ve yöneticisi. 1973 yılında doğdu. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi’nden mezun oldu. 1998 yılında kendi adıyla tasarım atölyesini kurdu. Türkiye’nin önemli şirketlerinde (Flokser Group, Abbate, Bil’s Gömlek, Erenko Tekstil gibi)moda tasarım danışmanlığı görevlerini üstlendi. Moda Tasarımcıları Derneği’nin (MTD)kurucusu ve yönetim kurulu üyesi.  1999 yılında Japonya’da düzenlenen yarışmada Unique Design ödülü, 1998 yılında Türkiye’de katıldığı yarışmada erkekler için hazırladığı koleksiyon ile de En İyi Tasarım ödülü ve pek çok mansiyon aldı. Almanya’nın Düsseldorf ve Berlin Şehirlerinde “Işığa Övgü”, “Authorize” ve “Angel Dust” istanbul’da “Diyojen” gibi pek çok defile gerçekleştirdi.  “Hatice Gökçe” markasını geleceğe taşımak amacıyla, profesyonel kişi ve kurumlarla işbirlikleri oluşturmaya özen gösterirken alanında başarılı sanatçılara da günlük yaşamları ve özel etkinlikleri için tasarımlar hazırlıyor. Ayrıca pek çok tiyatro oyunu ve reklam filmi için özel projeler gerçekleştiriyor. 1999 yılından bugüne kadar Bread&butter, Tokyo, CPD Düsseldorf, Pret a Porter fuarlarında koleksiyonlarımı sergiledi. Moda ve tekstil alanında özellikle erkek giyim alanında yeni bir tarz oluşturmayı hedefliyor. İstanbul Ticaret Üniversitesi’nin Moda Tasarım bölümünde “Erkek Giyiminde Moda” konulu ders veriyor.

www.Kadinlararasi.com:  Erkek giyimi denilince ilk akla gelen isimsiniz. Bu yönde tasarımcı olma kararı nasıl gelişti ve bu farklı karar mesleğinizdeki kariyerinizi nasıl etkiledi?

Hatice GÖKÇE: Erkek giyimini seçmemde “İçgüdüm” önemli bir etken. Erkek giyimindeki eksiklikler beni erkek giysileri tasarlamaya yöneltti. Türk erkekleri alternatif seçenekler sunulduğunda giyinmeyi seven bir erkek profili çiziyor.

Erkek koleksiyonları hazırlamaya üniversiteye girdiğim ilk yıl karar vermiştim. Ancak 15 yıl öncesinde alternatif kaç erkek markası vardı diye düşünürseniz hangi şartlarda nasıl zor bir karar aldığımı da anlamış olursunuz. Erkek giyimi seçmem bir yanı ile dezavantaj. Çünkü rekabet ortamı yok. Benim bu konudaki tavrım başka. Provokatör bir tarz ile klasik erkek giyiminin aşılması zor kurallarını kışkırtarak önce sarsmak sonra belki de yıkmak. Beni besleyen bu.

Karşılaştığım başka bir sorun da yazık ki bir erkek giyim arşivine sahip değiliz. Bu arşivi kişisel çabalarımla oluşturmaya başladım. Ve bu da kör kuyuda iğne aramak gibi bir şey. Alternatif giyim tüketimi çok az. Erkeklerin alternatif giyim için yüreklendirilmeleri gerektiğini düşünüyorum. Avantaja gelince erkek moda tasarımcılarından farkım bayan olmam ve pek çok moda tasarımcısından farklı bir yol izlemem.Bir kadın gözüyle erkek giyimi çok ilginç olabilir. Değer oluşturmak üzerine yorumlar yapmanın eksikliğini hissediyoruz. Biçim önermenin dışında birtakım tabuları da yıkabilmek önemli. Emniyet duygusundan arınıp erkeğin kendini yeniden tanımlaması gerekiyor. Benim yapmaya çalıştığım da bu.

www.kadinlarArasi.com: Tasarımlarınıza Türk ve dünya erkeklerinin bakış açıları ve ilgileri nasıl?

Hatice GÖKÇE: Küçük bir takipçi grubum var. Kısaca deneysel, yenilikçi ve şaşırtıcı bulduklarını ifade ediyorlar.

www.KadinlarArasi.com: www.KadinlarArasi.com: Tasarım yapmak farklı ve üretken bir zeka yapısına sahip olmayı gerektirir. Ve bu herkesin sahip olabileceği bir farklılık değildir. Eminim ki her çalışmada farklı süreçlerden geçiliyordur. Tasarımlarınız oluşurken hangi süreçleri yaşıyorlar? Neler etkiliyor sizi o dönemlerde? Neler besliyor tasarımlarınızı?

Hatice GÖKÇE: Deneyselliğin, yaratıcılığın kapılarını sonuna kadar açtığı görüşündeyim. Yaratıcılığın sınırlarını genişlettiğine inanıyorum. Denerken hep yeniden keşfetmek karşısında büyük bir heyecan yaşıyorum. Bu heyecandan vazgeçmem imkansız.

Her yeni koleksiyon teması yaşamımın bir kesitini ve öne çıkarmak istediğim konuyu öne çıkarıyor. Kararım o an içinde bulunduğumuz şartları şiddetle hissettiriyor. Yanıltmıyor. Yönlendiriyor. Son koleksiyonumun “provokatör” tarza geçişimin koleksiyonu olması açısından önemli.

Mesela 2009 Sonbahar-Kış sezonuna ait koleksiyonumu, yaşamını tüm gereksizliklerden arındırmış Sinop’lu kinik filozof Diyojen’in verdiği ilham ile hazırladım. Diyojen’in “İnsan için en vazgeçilmez olan, en kısıtlı yaşam koşullarında bile kendine yetmektir. Bağımsızlık ve mutluluğun kaynağı budur” düşüncesi ile hazırladığım koleksiyonumda özgürlüğü, farkı ve cesareti aradım. Bu arındırma ve özgürlüğe kavuşma felesefesini son koleksiyonumda tamamen doğal kumaşlar ve alışılagelmişin dışında kalıplar kullanarak taşıdığımı  söyleyebilirim.

www.KadinlarArasi.com : Tasarımcının malzemeyle olan yakın ilişkisi muhakkak önemli bir faklılıktır. Bu ilişki tasarımlarınızda yön verici oluyor mu? Şöyle söyleyeyim, tasarımınızı kurguluyorsunuz ancak malzemeyle olan derin deneyim tasarımınızın iyi sonuç vermeyeceği veya mükemmel olacağı gibi konularda gün yüzüne çıkmasında veya çıkmamasında etkili oluyor mu?

Hatice GÖKÇE: Tasarımlarımda vazgeçemediğim pek çok unsur var. Bir moda tasarımcısı olmanın yanında tekstil tasarımcısı olarak kumaş tasarlamanın ve onu biçimlendirmenin heyecanı çok büyük.  Her koleksiyonumda kullandığım kumaşlara müdahale etmeyi seviyorum. Yeni bir öneri getirmeyi çok önemsiyorum. Ayrıca güncellenmiş bir dikiş tekniğini mutlaka kullanıyorum. Teknolojik kumaşların koleksiyonlara kattığı zenginliğin yanında doğaya saygılı kumaşları da kullanmayı tercih ediyorum. Organik kumaşların kullanımını çok önemsiyorum. Tabii ki  kumaş seçimi koleksiyonun etkisini güçlendiren en önemli bir unsur. Bu sebeple koleksiyona hayat veren malzeme oluyor. Doğru seçim yapmak kaçınılmaz.

www.KadinlarArasi.com:  Kişinin ne istediğini bilerek hedefine yönelmesi sanırım tasarımlarına da yansıyor ve farklılık burada daha çok ortaya çıkıyor. Tasarımlarınızda ön plana çıkan taraflar daha çok hangileri, desen, çizgi, renk…?

Hatice GÖKÇE: Maskülen hatlar ve hareketli kuplar koleksiyonlarımda ön plana çıkanlar.

www.KadinlarArasi.com: Fütüristik  tasarımcı olarak da anılıyorsunuz. Siz kendi tasarımlarınızı nasıl tanımlıyorsunuz? Tasarımlarınızı hangi ortamlar için oluşturuyorsunuz? Rahatlık, çekicilik, farklılık vd. hangisi ön planda oluyor?

Hatice GÖKÇE: Deneysel tasarımcı olarak anılmak benim için yeterli. Cesur ve farkındalığı yüksek erkeklerin her yerde giyebilecekleri  tasarımlar hazırlıyorum. Rahat olması yanında farklı bir görüntü ilk tercihim.

www.KadinlarArasi.com: Türk insanına baktığımızda doğru giyinme konusunda erkekler mi yoksa kadınlar mı daha bilinçliler? Değiştirmek istediğiniz bir şeyler var mı bu konuda?

Hatice GÖKÇE: Aslında kadınlar, erkeklerden çok daha bilinçli. Ama erkekler moda tüketirken çok daha sağlam adım atıyorlar. Daha uzun vadeli giyebilecekleri ürünlere yatırım yapıyorlar. Ama kadınlar hızlı bir biçimde günlük ihtiyaçlarını karşılayabilecekleri şeyleri satın alıyorlar. Kadınlar trendlere daha yatkın. Denemeyi seviyorlar. Erkekler gördükleri üzerinden hareket ediyor. Ama ciddi bir potansiyel var erkeklerde. Yakın gelecekte kadın ve erkek giyim tüketiminde eşit bir paya sahip olacaklar.Değiştirmek istediğim sadece provokatör bir tarz ile klasik erkek giyiminin aşılması zor kurallarını kışkırtarak önce sarsmak sonra belki de yıkmak.

www.KadinlarArasi.com:   1998 yılında kendi atölyenizi kurdunuz. İşin bir de girişimcilik tarafı var. Türkiye istikrar sorunu nedeniyle girişimci olmayı düşünen pek çok kadının bu konuda kararlı olmasını engelliyor. Mutlaka sizin de aşmanız gereken sorunlar olmuştur girişimciliğinizde. Girişimciliği yaşamak isteyen özellikle kadınlar için neler paylaşmak istersiniz deneyimlerinize dayanarak?

Hatice GÖKÇE: Çok düşünerek girişimci olmanın mümkün olmadığını düşünüyorum. Saf bir duygu ile hareket etmek yeterli. Sonrasında şartlar azim sizi ulaşmak istediğiniz noktaya ulaştırıyor. Yapılan işe inanç lokomotif görevi görüyor. Karşılaşılan sorunlar ise sadece azmi ve isteği bileyliyor olmalı.

www.KadinlarArasi.com: Bu kadar başarılı bir tasarımcı olarak siz nasıl giyinmeyi tercih ediyorsunuz? Bu konuda tercih ettiğiniz adresler…?

Hatice GÖKÇE: Modanın bu kadar içinde olup kendim için bu kadar uzakta olmak bir çelişki belki. Kendi giyimimde modayı takip etmiyorum. Çok alışveriş yapan biri de değilim. İhtiyacım olanı gördüğüm de alırım.

www.KadinlarArasi.com: Çok aktif ve paylaşımcı bir kişiliğiniz var. Ekim ayında Batman’ da gerçekleştirilen özel projenin içinde yer aldınız? Kısaca bahsetmenizi rica ediyorum. Amaç neydi, bu konuda gerçekleştirmeyi düşündüğünüz çalışmalar var mı geleceğe yönelik?

Hatice GÖKÇE: Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) Türkiye Temsilciliği ve GAP Bölge Kalkınma İdaresi (BKİ) arasındaki verimli işbirliği, Mart 2008’de imzalanan “GAP Bölgesinde Kadının Güçlendirilmesinde Yenilikler” adlı projeyle yenilendi. Yeni proje, ulusal ve uluslararası sivil toplum tarafından gerçekleştirilen politika analizlerinin yanı sıra saha deneyiminden de yararlanarak oluşturulan bir kadının güçlendirilmesi girişimi ve kurumsal kapasite oluşturma çalışması. Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin kadınların gelişimine ilişkin fırsatları daha da kısıtlayan bir dizi piyasa bütünleştirme sorunlarından da etkilendiği biliniyor. Böyle bir ortamda, proje, Bölge’nin ihtiyaçlarına tam olarak cevap veriyor ve yenilikçi üretim-pazarlama stratejileri ve yeni imaj oluşturma yoluyla Güneydoğu Anadolu’da kadınların sosyal ve ekonomik yaşamını güçlendirmeyi amaçlıyor. Bunun da, kurumsal kapasitelerin güçlendirilmesine, kadınların iş gücü piyasasına katılımına, Güneydoğu Anadolu’nun markalaştırılmasına ve yeni satış ve pazarlama fırsatlarının yaratılmasına önem veren çok boyutlu bir yaklaşımla gerçekleştirilmesi hedefleniyor.

Batman ÇATOM (Çok Amaçlı Toplum Merkezleri) katılımcısı kızlarla ürün geliştirmeye yönelik olarak 10-12 Ekim tarihleri arasında atölye çalışması gerçekleştirdik. Bu atölye çalışmasına Batman ÇATOM katılımcısı 30 kız katıldı.

Öncelikli hedefi kadınlara yeni gelir kaynakları yaratılması olan atölye çalışmasıyla yöreye özgü motif ve dokularla pazarlanabilir ürünlerin ortaya çıkarılmasının sağlanması hedeflenmekteydi. Çatom çatısı altındaki kadınların aldıkları eğitim ile beraber var olan el becerilerine tasarım da eklendiğinde kısa sürede pazarlanabilir ürünler ortaya çıkacak ve kendi pazarlarını kendileri yaratmış olacaklar düşüncesindeyim. Bu atölye çalışmasından sonra ortaya çıkacak olan ürünlere Pazar bağlantıları kurulması konusunda ortaklaşa hareket edeceğiz. Ve devamında başka atölye çalışmaları gerçekleştireceğiz.

www.KadinlarArasi.com: Ve hedefleriniz…

Hatice GÖKÇE: Moda tasarımcıları ister kadın ister erkek olsun, “kadınlara” tasarım yapmayı daha çok sevdikleri için erkek koleksiyonları hakkında düşünmekten ve tasarlamaktan uzak kaldılar. Sebebi erkek giyimini sadece fiziksel olarak tanımlamayı tercih ettikleri için olabilir. Daha zihinsel bir amaç ve işlem olarak görmeyi denemek gerekiyor düşüncesindeyim. Asırlardır değişmeyen erkek giyim modasındaki bu ihmalin yarattığı durum erkek giyimini bu noktaya getirmiş ve ne yazık ki kısırlaştırmış görünüyor. Benim yapmaya çalıştığım ise erkeklere çözüm sunmak ve oluşturmaya çalıştığım erkek profilini de hayata geçirmek. Erkeklerin ne istediği ve bunu nasıl almak istediği konusundaki vizyonumu bu sayede yeniden tanımlama yoluna gidiyorum. Erkek giyim trendlerini belirleyenler ne yazık ki sokaktaki erkekler değil.

Geçmişten bugüne erkek giyiminin durumuna bakarsak gelenek, özgüvensizlik ve artan sosyal baskıyla şekillenmiş. Günümüzde ve gelecekte nasıl olacağı ise biz tasarımcıların zihinsel denemelerinde saklı. Erkek modası özellikle Türkiye’de bu manada oldukça yavaş ilerliyor. Giyim konusunda onlara yakın durarak yönlendirmek istiyorum. Bir yandan çizgisi zor değişen bu grup için ciddi yatırımlar yapan ve kaybetmemek için her yolu deneyen erkek giyim markaları varken yapacağım en iyi şey onlara alternatif yaratmak yani kışkırtmak olabilir.

Hedefimi, stilini koruyan ve bu stilini hayatının her alanına taşıyacak erkekler için oluşturdum.

www.kadinlarArasi.com:  Sizi aramızda görmek çok keyifli, teşekkürlerimizle…

Hatice GÖKÇE: Keyifli sorularınız için teşekkürler