takip et: Gönderiler | Yorumlar

Beyniniz Artık Eski Beyniniz Olmayacak

0 yorum
Beyniniz Artık Eski Beyniniz Olmayacak

KadınlarArası: İnsan beyni hangi yaşlarda en parlak ve en düşük dönemini yaşıyor? Bu erkekler ve kadınlar için farklılık gösteriyor mu?

Serkan KARAİSMAİLOĞLU: Cevaplaması gerçekten oldukça zor bir soru. O nedenle cevabı kısa ve kolay olan ikinci kısmından başlayayım.

–          Soru: Bu erkekler ve kadınlar için farklılık gösteriyor mu?

–          Cevap: Hem de nasıl…

Erkek ve kadın arasındaki farkın çok önemli olduğunu baştan vurgulayarak sorunun ilk kısmına dönelim. İnsan beyni kullandıkça gelişen bir yapıda olduğundan, siz kullandıkça gelişimine devam edecektir. Tabi ki belirli bir yaştan sonra öğrenme ve diğer mental yetenekler konusunda azalma olacaktır. Ama bunun sınırları biraz da kişinin kendisi ile ilgilidir. Şu bilgiyi asla unutmayın. Beyne giren her bilgi beynin değişimine neden olur. Yani şu an okumakta olduğunuz cümleyi okuduktan sonra bile beyniniz artık eski beyniniz değildir. Siz farkında olmasanız da birçok bağlantı kuruldu ve birçok bağlantı ortadan kalkmış oldu.

Eğer bebekler doğar doğmaz konuşabilseydi içi içe olan bu müthiş bağlantılar nedeniyle muhtemelen renkleri işitip kokuyu görebildiklerini söylerlerdi…

Sonuç olarak, insan beyni hangi yaşta en parlak dönemini yaşar sorusu oldukça tartışmaya açık olmakla birlikte, benim hayranlık duyduğum yaş grubu bebekler. Doğduğumuzda beynimizin içini, dalları birbirine geçmiş (sinapslar), oldukça fazla sayıda ağacın (nöron) olduğu muhteşem bir orman gibi düşünebilirsiniz. Burada iç içe olan bu dalların birbiri ile aktif etkileşimde bulunduğunu vurgulayalım. Her yer o kadar iç içe geçmiş ki bu ormanda yürümeniz hemen hemen imkânsızdır. O nedenle bebek büyüdükçe ve dış dünyadan bilgiler aldıkça beyin ormanında birçok ağacın dalı “apoptoz” dediğimiz bir süreç sonucunda budanır. Böylece orman içinde yürüyebileceğiniz yollar oluşturursunuz. Bu yollar, sonrası için çok kullanışlı olacağından şüphe yok ama kestiğimiz onca dalın maliyeti oldukça yüksek. Zira eğer bebekler doğar doğmaz konuşabilseydi içi içe olan bu müthiş bağlantılar nedeniyle muhtemelen renkleri işitip kokuyu görebildiklerini söylerlerdi. Böylesine müthiş bir ortamdan bahsediyoruz.

Hatta konuyla ilgilenebilecek meraklı okuyucular için bir kavramdan daha bahsedelim. Bazı durumlarda beyindeki ormanda birbiriyle bağlantılı bazı dallar budanmayınca ortaya sinestezi dediğimiz bir durum çıkar. Sinestezi meselesi bazı duyu algılarının beraber algılandığı enteresan bir durumdur. Örneğin, bazı sinestezi vakalarında kişiler rakamları renkli olarak görmektedir. Yani siz hangi renk kalemle yazarsanız yazın, o kişi 5 rakamını hep yeşil olarak görürler. Ya da 3 rakamı onlar için hep kırmızıdır. Hatta matematiksel işlemleri yaparken renkleri de kullanabildiklerinden bizden daha başarılı performans gösterebilirler. Peki, bizde niye böyle bir şey yok? Çünkü biz zamanında kafamızın içinde yol açabilmek için renk ağacı ile rakam ağacının birbirlerine değen dallarını budamışız. O nedenle de rakam ve renk bilgileri sadece kendi kısımlarında algılanmaktadır.

Hipokampüs 3 yaşına kadar olgunlaşmadığından o müthiş döneme ait hiç bir şey hatırlamıyoruz…

İşte doğduğunda böylesine müthiş bir ormana sahip olduğumuzdan dolayı bence en eğlenceli dönemimizi doğar doğmaz yaşıyoruz. Ne yazık ki o döneme dair hiçbir şey hatırlamıyoruz. Çünkü beynimizin ortasında denizatına benzeyen bir yapı vardır. Bu yapıya Latincede denizatı anlamına gelen hipokampüs adı verilmiştir. Yani ismini oldukça hak eden bir yapıdır. Aşağıdaki resimde beyindeki hipokampüs yapısı ve denizatı yan yana gösterilmiştir. Hipokampüs birçok işlevden sorumlu olsa da bizi asıl ilgilendiren hafızamızın oluşmasında rol oynamasıdır. Ne yazık ki hipokampüs 3 yaşına kadar olgunlaşmadığından o müthiş döneme ait hiç bir şey hatırlamıyoruz.

Hipokampus

Yeni doğan kız çocuklar yüze büyük bir ilgi gösterirken, erkek bebekler daha çok top vs. oyuncaklara uzun uzun bakmaktadırlar…

Bu arada bebek beyninin hastası olan bir adam olduğum için bir iki meseleye daha değinmeden geçmeyelim. Onlardan biri de, bebeklerin henüz birkaç günlükken bile etraflarını analiz edebilme konusu. Örneğin, yeni doğan kız çocuklar yüze büyük bir ilgi gösterirken, erkek bebekler daha çok top vs oyuncaklara uzun uzun bakmaktadırlar. Ayrıca bebekler simetrik yapıları oldukça ilgi çekici bulmaktadır. Bir de ortamdaki en asil veya en ilginç nesneye ilgi göstermek gibi bir güdüye sahiptirler. Belki de çok yakın gelecekte büyük şirketler, işe alacakları elemanlarının seçimi sırasında yeni doğmuş çocukları kullanacaktır. Böylece iş başvurusunda bulunan kişilerden en özel olan elemanın seçilmesinde destekleyici bir parametre olur. Kim bilir?

Bebeklerin benlik duygusunun gelişip gelişmediğini öğrenmek için basit bir test…

Müthiş bir karnavalı andıran bebek beyni, 10. aydan itibaren, ağlama kavramının isteklerini elde etmek için kullanabilecek bir araç olduğunu öğrenmiş oluyor. Böylece ilk sahte ağlamalar hayatına girmiş olur. Birkaç ay sonra, özellikle 18-24 aylar arasında, benlik duygusunu geliştirmeye başlayınca, bebekler için artık yepyeni bir serüven başlamaktadır. Bu arada, bebeklerin benlik duygusunun gelişip gelişmediğini çok basit bir test aracılığıyla öğrenebilirsiniz. Bebeğinizin burnunun üzerinde hafifçe büyük kırmızı bir nokta çizin ve bebeği büyükçe bir aynanın karşısına oturtun. Kendilerine dair farkındalık geliştiren bebekler aynaya bakıp kendi burnuna dokunurlar, hatta bazıları ağlayabilirler. Çünkü aynadaki kişinin kendileri olduğunu anlayacak benlik duygusu gelişmiştir. Ancak bu hissi henüz geliştirmemiş olanlar uzanıp aynaya dokunmaya çalışacaklardır.

Gelecek Bölüm: Beyin Ne Kadar Çalışır? 

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: +3 (from 3 votes)

Bir önceki yazımız olan En Eski Girişimci Şirketler başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

Trackbacks/Pingbacks

  1. Beyin rahimdeyken dakikada 250 bin sinir hücresi üretir. - KadınlarArası | KadınlarArası - […] Gelecek Bölüm: Beyniniz Artık Eski Beyniniz Olmayacak […]

Yorumlarınızla Katılın

You must be logged in to post a comment.

Get Adobe Flash player